Cô bác anh chị thương mến,

Trong phòng khám, em thường nghe: “Em ít ra nắng lắm, sợ đen, sợ nóng…”

Cô bác ơi, em hiểu. Nhưng em muốn chia sẻ một điều: Nắng là một vị thuốc quý mà trời đất ban cho, hoàn toàn miễn phí.

Theo Y học cổ truyền, nắng mặt trời là nguồn Dương khí tự nhiên – giúp cơ thể ấm áp, khí huyết lưu thông, tạng phủ hoạt động tốt.

Nhưng phơi nắng cũng có đúng – có sai. Phơi đúng giờ, đúng cách – là bổ. Phơi sai giờ, sai cách – có thể hại.

Bây giờ em sẽ phân tích chi tiết về các khung giờ phơi nắng và cách phơi đúng theo chuẩn Đông y dưỡng sinh nhé.

---

TẠI SAO CẦN PHƠI NẮNG?

Theo Y học cổ truyền:

Dương khí là nguồn sống của cơ thể:

• Dương sinh → khí hành, huyết thông
• Dương suy → bách bệnh sinh

Nắng mặt trời = Dương khí tự nhiên từ trời đất.

Khi phơi nắng đúng cách:

• Bổ Dương khí – làm ấm cơ thể, tăng sinh lực
• Lưu thông khí huyết – máu chạy tốt hơn
• Kích thích Tỳ Vị vận hóa – tiêu hóa tốt
• Tăng sức đề kháng – ít bị ốm
• Cải thiện tâm trạng – giảm trầm cảm
• Điều hòa sinh học – ngủ ngon hơn

Theo y học hiện đại:

• Tổng hợp vitamin D – quan trọng cho xương khớp
• Tăng serotonin – hormone hạnh phúc
• Điều hòa nhịp sinh học – giúp ngủ ngon
• Tăng cường hệ miễn dịch

---

PHÂN TÍCH CÁC KHUNG GIỜ PHƠI NẮNG

Cô bác ơi, không phải lúc nào cũng nên phơi nắng. Mỗi khung giờ có đặc tính khác nhau.

1. KHUNG GIỜ 5H-7H (GIỜ MÃO) ⭐⭐⭐⭐⭐

Đặc điểm:

Đây là khung giờ vàng đầu tiên – nắng rất nhẹ nhàng, dịu mát.

Theo Đông y:

• Giờ Mão (5h-7h): Đại Tràng kinh vận hành
• Dương khí mới sinh – như ánh bình minh
• Khí trời đất thanh khiết nhất

Lợi ích:

✓ Nắng nhẹ nhàng, không gay gắt

• Tia UV rất thấp, an toàn nhất
• Không sợ cháy da, không sợ nóng

✓ Khí trời đất thanh khiết

• Không khí trong lành
• Thích hợp cho người già, trẻ em, người yếu

✓ Kích hoạt Đại Tràng kinh

• Giúp đại tiện thông suốt
• Giải độc cơ thể

✓ Đánh thức cơ thể nhẹ nhàng

• Kích thích Dương khí sinh
• Giúp cơ thể tỉnh táo

Hại:

✗ Hầu như không có – trừ khi phơi quá lâu (hơn 1 giờ) dễ lạnh

Phù hợp với ai:

• Người cao tuổi, trẻ em
• Người Dương hư, sợ lạnh
• Người mới ốm dậy
• Người da nhạy cảm

Cách phơi:

• Thời gian: 15-30 phút
• Vị trí: Lưng, vai, tay chân
• Kết hợp: Đi bộ nhẹ, hít thở sâu, vận động nhẹ

Em có một bệnh nhân – bà 68 tuổi – Dương hư, lạnh tay chân. Em dạy bà phơi nắng sáng sớm mỗi ngày. 1 tháng sau bà đỡ lạnh hẳn, ngủ ngon hơn.

---

2. KHUNG GIỜ 7H-9H (GIỜ THÌN) ⭐⭐⭐⭐⭐

Đặc điểm:

Đây là khung giờ vàng thứ hai – nắng vừa đủ ấm, không quá gay gắt.

Theo Đông y:

• Giờ Thìn (7h-9h): Vị kinh vận hành
• Dương khí đang lên – như mặt trời đang lên
• Khí trời đất vẫn còn trong lành

Lợi ích:

✓ Nắng vừa đủ để tổng hợp vitamin D

• Tia UVB có mặt nhưng chưa quá mạnh
• Hiệu quả cao nhất cho xương khớp

✓ Kích thích Vị kinh – Tỳ Vị vận hóa

• Ăn ngon miệng hơn
• Tiêu hóa tốt hơn

✓ Tăng Dương khí mạnh mẽ

• Làm ấm cơ thể
• Tăng sinh lực

✓ Điều hòa nhịp sinh học

• Giúp ngủ ngon vào tối
• Giảm trầm cảm

Hại:

✗ Nếu phơi quá lâu (hơn 45 phút) → da có thể hơi đỏ

Phù hợp với ai:

• Hầu hết mọi người
• Người cần bổ Dương
• Người thiếu vitamin D
• Người trầm cảm, mất ngủ

Cách phơi:

• Thời gian: 20-40 phút
• Vị trí: Lưng, vai, tay chân (có thể phơi nhiều hơn khung 5h-7h)
• Kết hợp: Đi bộ, tập thể dục nhẹ

Đây là khung giờ em khuyên nhất cho cô bác.

---

3. KHUNG GIỜ 9H-11H (GIỜ TỴ) ⭐⭐⭐

Đặc điểm:

Nắng bắt đầu gay gắt hơn.

Theo Đông y:

• Giờ Tỵ (9h-11h): Tỳ kinh vận hành
• Dương khí đang mạnh

Lợi ích:

✓ Vẫn có thể tổng hợp vitamin D

• Nhưng tia UV đã mạnh hơn

✓ Kích thích Tỳ kinh

• Hỗ trợ vận hóa

Hại:

✗ Nắng bắt đầu gay gắt

• Dễ cháy da nếu phơi lâu
• Dễ nóng, khó chịu

✗ Không phù hợp người già, trẻ em

Phù hợp với ai:

• Người trẻ khỏe
• Người cần bổ Dương nhanh

Cách phơi:

• Thời gian: Không quá 20 phút
• Vị trí: Chủ yếu tay chân, tránh phơi lưng quá lâu
• Lưu ý: Đội mũ, uống nước

---

4. KHUNG GIỜ 11H-15H (GIỜ NGỌ – GIỜ MÙI) ⭐

Đặc điểm:

Nắng gay gắt nhất trong ngày.

Theo Đông y:

• Giờ Ngọ (11h-13h): Tâm kinh vận hành
• Giờ Mùi (13h-15h): Tiểu Tràng kinh vận hành
• Dương khí cực thịnh – như mặt trời lúc trưa

Lợi ích:

✓ Hầu như không có – trừ trường hợp đặc biệt

Hại:

✗ Nắng quá gay gắt – tổn thương da

• Dễ cháy da, sạm da, lão hóa da
• Nguy cơ ung thư da nếu phơi thường xuyên

✗ Tia UV cực mạnh

• UVA và UVB đều cao nhất

✗ Dễ say nắng, say nóng

• Chóng mặt, buồn nôn, mệt lử

✗ Tiêu hao Âm dịch

• Theo Đông y: Dương quá thịnh → hại Âm
• Làm khô da, khô miệng, mất nước

Phù hợp với ai:

• Không ai – trừ trường hợp đặc biệt (ví dụ: điều trị bệnh da theo chỉ định bác sĩ)

Khuyến cáo:

❌ Tuyệt đối tránh phơi nắng khung giờ này

Nếu buộc phải ra ngoài:

• Đội mũ rộng vành
• Mặc áo chống nắng
• Bôi kem chống nắng
• Uống nhiều nước

---

5. KHUNG GIỜ 15H-17H (GIỜ THÂN) ⭐⭐⭐⭐

Đặc điểm:

Khung giờ vàng thứ ba – nắng chiều dịu lại.

Theo Đông y:

• Giờ Thân (15h-17h): Bàng Quang kinh vận hành
• Dương khí bắt đầu hạ – mặt trời bắt đầu xuống

Lợi ích:

✓ Nắng dịu lại, không còn gay gắt

• Tia UV giảm
• An toàn hơn nhiều

✓ Kích thích Bàng Quang kinh

• Giúp đại tiện, tiểu tiện thông suốt
• Giải độc cơ thể

✓ Vẫn có thể tổng hợp vitamin D

• Hiệu quả không bằng sáng nhưng vẫn tốt

✓ Chuẩn bị cho buổi tối

• Giúp cơ thể chuyển từ Dương sang Âm nhẹ nhàng

Hại:

✗ Hầu như không có – an toàn

Phù hợp với ai:

• Người bận sáng không thể phơi nắng
• Người thích nắng chiều
• Người cao tuổi, trẻ em

Cách phơi:

• Thời gian: 15-30 phút
• Vị trí: Lưng, vai, tay chân
• Kết hợp: Đi bộ, thư giãn

---

6. KHUNG GIỜ 17H-18H (GIỜ DẬU) ⭐⭐

Đặc điểm:

Nắng đã rất yếu.

Theo Đông y:

• Giờ Dậu (17h-19h): Thận kinh vận hành
• Dương khí đang thu về

Lợi ích:

✓ Nắng dịu nhẹ

• An toàn tuyệt đối

Hại:

✗ Hiệu quả tổng hợp vitamin D rất thấp

• Tia UVB đã gần như không còn

Phù hợp với ai:

• Người chỉ muốn hít thở không khí, không quan tâm vitamin D

Cách phơi:

• Thời gian: Tùy thích
• Chủ yếu để thư giãn, không phải để bổ Dương

---

TỔNG HỢP: KHUNG GIỜ NÀO TỐT NHẤT?

Cô bác ơi, em tóm tắt lại cho dễ nhớ:

---

CÁCH PHƠI NẮNG ĐÚNG – 10 NGUYÊN TẮC

1. Chọn đúng khung giờ

Tốt nhất: 7h-9h
Khá: 5h-7h hoặc 15h-17h
Tránh: 11h-15h

2. Thời gian phù hợp

• Người thường: 15-30 phút
• Người yếu, cao tuổi: 10-20 phút
• Người trẻ khỏe: 30-40 phút (không quá 45 phút)

3. Vị trí phơi

Ưu tiên:

• Lưng – nơi có Đốc mạch, Dương khí chạy qua
• Vai, gáy – giải phóng căng thẳng
• Tay chân – lưu thông khí huyết

Hạn chế:

• Mặt – dễ sạm, lão hóa
• Đầu – dễ chóng mặt nếu phơi lâu

4. Tần suất

• Mỗi ngày hoặc 5-6 lần/tuần là tốt nhất
• Đều đặn hơn là phơi nhiều một lúc

5. Bảo vệ mắt

• Đeo kính râm nếu nắng hơi chói
• Không nhìn thẳng vào mặt trời

6. Uống nước đủ

• Trước và sau khi phơi nắng
• Đặc biệt vào mùa hè

7. Không phơi khi đói hoặc quá no

• Phơi sau bữa sáng 30 phút – 1 giờ là tốt nhất

8. Kết hợp vận động nhẹ

• Đi bộ
• Vung tay
• Thở sâu → Tăng hiệu quả gấp bội

9. Không tắm ngay sau khi phơi

• Đợi 15-30 phút để cơ thể nguội dần
• Tắm nước ấm, không tắm nước lạnh

10. Lắng nghe cơ thể

• Thấy nóng quá → vào bóng mát
• Thấy chóng mặt → ngừng ngay
• Thấy da đỏ → đã phơi quá

---

AI KHÔNG NÊN PHƠI NẮNG?

Cô bác ơi, có một số trường hợp cần lưu ý:

1. Người đang sốt cao, nhiễm trùng nặng

• Đợi khỏi bệnh mới phơi

2. Người da có vết thương hở, viêm da nặng

• Đợi lành hẳn

3. Người đang dùng thuốc tăng nhạy cảm ánh sáng

• Hỏi bác sĩ trước

4. Người có bệnh da đặc biệt

• Hỏi bác sĩ da liễu

5. Người có tiền sử ung thư da

• Phơi rất cẩn thận, tham khảo bác sĩ

---

KẾT LUẬN

Cô bác anh chị thương mến,

Nắng mặt trời là vị thuốc quý mà trời đất ban tặng, hoàn toàn miễn phí.

Nhưng như mọi vị thuốc:

• Dùng đúng liều, đúng lúc → bổ
• Dùng sai liều, sai lúc → hại

Phơi nắng đúng cách:

• Chọn khung giờ 7h-9h (tốt nhất)
• Phơi 15-30 phút
• Phơi lưng, vai, tay chân
• Kết hợp vận động nhẹ
• Đều đặn mỗi ngày

Tránh tuyệt đối khung 11h-15h.

Khi làm đúng, cô bác sẽ thấy:

• Người ấm áp hơn
• Ngủ ngon hơn
• Tinh thần thoải mái hơn
• Ít ốm vặt hơn
• Xương khớp khỏe hơn

“Dương khí từ trời đất – nuôi Dương khí trong thân.
Phơi nắng đúng cách – là dưỡng sinh không tốn đồng nào.”

---

Thương mến,

Thu Phong – Tâm Đạo Y Quán
Y học cổ truyền – Dưỡng sinh – Dinh dưỡng lâm sàng