Bài viết được tham vấn chuyên môn bởi: Lương Y Nguyễn Tùng Lâm | Nơi công tác: Nhà Thuốc Đỗ Minh Đường

Nổi mẩn đỏ có thể là biểu hiện kích ứng da tại chỗ thông thường. Nhưng cũng có thể là dấu hiệu của một số bệnh lý nguy hiểm. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ giúp bạn tìm hiểu những thông tin hữu ích xung quanh tình trạng nổi mẩn đỏ.

Nổi mẩn đỏ là gì?

Nổi mẩn đỏ là một thuật ngữ chung chỉ tình trạng da bị mẩn đỏ. Bệnh có thể xuất hiện ở bất kỳ đâu trên cơ thể và có nhiều kích cỡ và hình dạng khác nhau. Các hạt có thể phẳng hoặc nhô lên và có thể gây ngứa, đau hoặc không gây triệu chứng nào.

Khi bị nổi mẩn đỏ, điều quan trọng là phải xác định nguyên nhân để có thể điều trị đúng cách. Trong một số trường hợp, nổi mẩn đỏ có thể tự khỏi. Trong những trường hợp khác, có thể cần dùng thuốc hoặc các phương pháp điều trị khác.

Nổi mẩn đỏ là một thuật ngữ chung chỉ tình trạng da bị mẩn đỏ
Nổi mẩn đỏ là một thuật ngữ chung chỉ tình trạng da bị mẩn đỏ

Tùy theo hình dạng, kích thước hay màu sắc…, nổi mẩn đỏ được phân loại theo các dạng khác nhau:

  • Theo hình dạng: Nổi mẩn đỏ có thể phẳng, nhô lên hoặc có dạng mụn nước.
  • Theo kích thước: Nổi mẩn đỏ có thể có kích thước từ một vài milimet đến vài cm.
  • Theo màu sắc: Nổi mẩn đỏ có thể có màu đỏ, hồng, tím hoặc nâu.
  • Theo vị trí: Nổi mẩn đỏ có thể xuất hiện ở bất kỳ đâu trên cơ thể.
  • Theo các triệu chứng: Nổi mẩn đỏ có thể gây ngứa, đau hoặc không gây triệu chứng nào.

Triệu chứng nổi mẩn đỏ

Nổi mẩn đỏ là một triệu chứng da liễu phổ biến, có thể xuất hiện ở bất kỳ vị trí nào trên cơ thể, thường gặp nhất ở mặt, cổ, tay và chân. Kích thước của các nốt mẩn đa dạng, từ nhỏ như mụn trứng cá đến lớn như đồng xu. Màu sắc của chúng có thể là đỏ tươi hoặc đỏ sẫm, kèm theo cảm giác ngứa ngáy, châm chích hoặc đau rát.

Ngoài ra, nổi mẩn đỏ còn có thể đi kèm với các triệu chứng khác như:

  • Sưng tấy: Vùng da bị ảnh hưởng có thể sưng lên, tạo cảm giác căng tức và khó chịu.
  • Bóng nước: Nốt mẩn đỏ có thể phát triển thành bóng nước chứa dịch bên trong.
  • Chảy nước: Bóng nước có thể vỡ ra, chảy dịch và gây tổn thương da.
  • Vảy da: Sau khi nốt mẩn đỏ lặn, da có thể bong tróc thành vảy nhỏ.
  • Rụng tóc: Trong một số trường hợp, nổi mẩn đỏ có thể dẫn đến rụng tóc tại khu vực bị ảnh hưởng.
Xuất hiện nốt mẩn đỏ trên bất kỳ vị trí nào trên cơ thể 
Xuất hiện nốt mẩn đỏ trên bất kỳ vị trí nào trên cơ thể

Nguyên nhân gây bệnh thường gặp

  • Dị ứng: Dị ứng là nguyên nhân phổ biến nhất dẫn đến nổi mẩn đỏ. Khi tiếp xúc với các tác nhân dị ứng như thức ăn, côn trùng cắn, hay mỹ phẩm, hệ miễn dịch của cơ thể sẽ phản ứng và sản sinh ra histamin, dẫn đến nổi mẩn đỏ, ngứa ngáy.
  • Nhiễm trùng: Nhiễm trùng do vi khuẩn, virus hoặc nấm cũng có thể gây ra mẩn đỏ trên da. Các nốt mẩn đỏ thường đi kèm với các triệu chứng khác như sưng tấy, nóng rát, hoặc đau đớn.
  • Bệnh lý da liễu: Bệnh lý da liễu như chàm, vẩy nến, hay viêm da cũng có thể khiến da nổi mẩn đỏ. Các bệnh lý này thường có tính chất mãn tính và cần được điều trị lâu dài.
  • Bệnh tự miễn: Một số bệnh tự miễn như lupus ban đỏ, viêm khớp dạng thấp,… cũng có thể gây ra mẩn đỏ.
  • Căng thẳng: Căng thẳng có thể làm trầm trọng thêm các bệnh lý da liễu, bao gồm cả mẩn đỏ. Khi căng thẳng, cơ thể sẽ giải phóng các hormone như cortisol, có thể làm tăng nguy cơ viêm da và khiến da nhạy cảm hơn với các tác nhân kích ứng.
  • Tác dụng phụ của thuốc: Một số loại thuốc có thể gây ra tác dụng phụ là nổi mẩn đỏ như kháng sinh, thuốc giảm đau không kê đơn, thuốc chống co giật
  • Nội tiết tố: Mất cân bằng nội tiết tố, đặc biệt là ở phụ nữ trong giai đoạn dậy thì, mang thai, hoặc mãn kinh, cũng có thể dẫn đến nổi mẩn đỏ trên da.
Dị ứng là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến nổi mẩn đỏ 
Dị ứng là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến nổi mẩn đỏ

Biến chứng nổi mẩn đỏ

  • Đầu tiên, da bị tổn thương do gãi hoặc cào liên tục có thể dẫn đến nhiễm trùng, gây viêm da và lở loét.
  • Nguy hiểm hơn, gãi quá mạnh có thể làm trầy xước da, để lại sẹo vĩnh viễn, ảnh hưởng đến thẩm mỹ.
  • Bên cạnh những tổn thương về thể chất, nổi mẩn đỏ còn tác động tiêu cực đến tâm lý người bệnh.
  • Nỗi lo lắng về tình trạng da, sự tự ti về ngoại hình khiến họ ngại giao tiếp, thu mình lại và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.

Vì vậy, khi gặp tình trạng nổi mẩn đỏ, việc đầu tiên cần làm là xác định nguyên nhân và điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ da liễu. Tuyệt đối không tự ý gãi hoặc cào vì có thể làm tình trạng thêm tồi tệ.

Đồng thời, cần giữ tinh thần lạc quan, tuân thủ theo hướng dẫn của bác sĩ để sớm lấy lại làn da khỏe mạnh và tâm lý thoải mái.

Biến chứng có thể gây ra lở loét trên vị trí nổi mẩn đỏ 
Biến chứng có thể gây ra lở loét trên vị trí nổi mẩn đỏ

Chẩn đoán chính xác bệnh

Nổi mẩn đỏ là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý khác nhau, từ dị ứng đến nhiễm trùng da. Để xác định nguyên nhân chính xác gây ra tình trạng này, bác sĩ có thể chỉ định một số xét nghiệm chẩn đoán.

Xét nghiệm da

Xét nghiệm da là một phương pháp đơn giản và không xâm lấn, giúp xác định xem cơ thể bạn có phản ứng dị ứng với một chất nào đó hay không. Bác sĩ sẽ nhỏ dung dịch chứa chất nghi ngờ gây dị ứng lên da và dùng kim chọc nhẹ vào da. Nếu bạn bị dị ứng, bạn sẽ có biểu hiện nổi mẩn đỏ, ngứa hoặc sưng tại chỗ tiêm.

Xét nghiệm máu

Đo lượng kháng thể IgE trong máu. Kháng thể IgE là loại kháng thể được cơ thể sản xuất khi bị dị ứng. Mức IgE cao có thể cho thấy bạn đang bị dị ứng.

Xét nghiệm máu
Xét nghiệm máu

Xét nghiệm patch

được sử dụng để xác định dị ứng với các chất tiếp xúc như mỹ phẩm, đồ trang sức hoặc chất tẩy rửa. Bác sĩ sẽ dán miếng dán chứa các chất nghi ngờ gây dị ứng lên da bạn trong 48 giờ. Nếu bạn bị dị ứng, bạn sẽ có biểu hiện nổi mẩn đỏ, ngứa hoặc sưng tại chỗ dán.

Ngoài ra, xét nghiệm chức năng gan và thận có thể được thực hiện để loại trừ các nguyên nhân tiềm ẩn khác của nổi mẩn đỏ như bệnh gan hoặc bệnh thận. Xét nghiệm tế bào da cũng có thể được sử dụng để loại trừ các nguyên nhân như nhiễm trùng da.

Tùy thuộc vào nguyên nhân nghi ngờ gây nổi mẩn đỏ, bác sĩ có thể chỉ định các xét nghiệm bổ sung khác để có chẩn đoán chính xác và đưa ra phương pháp điều trị phù hợp.

Xét nghiệm da là một phương pháp xét nghiệm không xâm lấn
Xét nghiệm da là một phương pháp xét nghiệm không xâm lấn

Khi nào cần gặp bác sĩ

  • Mẩn đỏ nghiêm trọng hoặc lan rộng: Nổi mẩn đỏ xuất hiện dày đặc, lan rộng khắp cơ thể, hoặc sưng tấy, phù nề là dấu hiệu của một phản ứng dị ứng nghiêm trọng hoặc nhiễm trùng nặng.
  • Kèm theo các triệu chứng nguy hiểm: Nổi mẩn đỏ đi kèm với các triệu chứng như sốt cao, khó thở, sưng mặt, co thắt cơ ngực, hoặc khó nuốt là dấu hiệu cấp cứu y tế. Các triệu chứng này có thể biểu hiện cho tình trạng sốc phản vệ, nhiễm trùng huyết, hoặc các vấn đề về hô hấp.
  • Mẩn đỏ không thuyên giảm hoặc trở nặng: Nổi mẩn đỏ dai dẳng không thuyên giảm sau vài ngày hoặc có xu hướng trở nặng, sưng tấy, hoặc chảy mủ là dấu hiệu cho thấy tình trạng bệnh lý tiềm ẩn chưa được giải quyết.
  • Mẩn đỏ kèm theo các triệu chứng khác: Nổi mẩn đỏ kết hợp với các triệu chứng như ngứa dữ dội, đau rát, buồn nôn, nôn mửa, hoặc tiêu chảy có thể là dấu hiệu của một số bệnh lý cụ thể như chàm, viêm da tiếp xúc, hoặc ngộ độc thực phẩm.

Đối tượng thường gặp

  • Trẻ em: Hệ miễn dịch của trẻ em chưa hoàn thiện, dễ bị dị ứng và nhiễm trùng, dẫn đến nổi mẩn đỏ.
  • Người có cơ địa dị ứng: Những người có tiền sử dị ứng với thực phẩm, thuốc, hoặc các tác nhân khác có nguy cơ cao bị nổi mẩn đỏ khi tiếp xúc với các yếu tố dị ứng.
  • Phụ nữ mang thai: Do thay đổi nội tiết tố, phụ nữ mang thai có thể gặp các vấn đề về da, bao gồm nổi mẩn đỏ.
  • Người cao tuổi: Da của người cao tuổi mỏng manh và dễ bị kích ứng, dẫn đến nổi mẩn đỏ.
  • Người có hệ miễn dịch yếu: Những người có hệ miễn dịch yếu do mắc các bệnh như HIV/AIDS, ung thư, hoặc đang sử dụng thuốc ức chế miễn dịch có nguy cơ cao bị nhiễm trùng và nổi mẩn đỏ.
Người có tuổi dễ bị nổi mẩn đỏ
Người có tuổi dễ bị nổi mẩn đỏ

Cách phòng ngừa hiệu quả bệnh

  • Tránh các tác nhân gây dị ứng: Xác định các yếu tố khiến bạn dị ứng và hạn chế tiếp xúc với chúng. Ví dụ, nếu bạn dị ứng với bụi bẩn, hãy thường xuyên vệ sinh nhà cửa, sử dụng máy lọc không khí và đeo khẩu trang khi ra ngoài.
  • Tránh các chất kích ứng: Hạn chế tiếp xúc với các chất kích ứng da như hóa chất, mỹ phẩm hoặc côn trùng cắn. Khi sử dụng các sản phẩm mới, hãy thử nghiệm trước trên một vùng da nhỏ để đảm bảo không bị kích ứng.
  • Chăm sóc da: Giữ da sạch sẽ, dưỡng ẩm đầy đủ và bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời. Sử dụng các sản phẩm chăm sóc da dịu nhẹ, phù hợp với loại da của bạn.
  • Tăng cường hệ miễn dịch: Ăn uống đầy đủ dưỡng chất, tập thể dục thường xuyên và ngủ đủ giấc để tăng cường hệ miễn dịch. Hệ miễn dịch khỏe mạnh giúp cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh, hạn chế nguy cơ bị nổi mẩn đỏ do nhiễm trùng.
  • Giảm căng thẳng và sử dụng thuốc: Căng thẳng có thể làm trầm trọng thêm các vấn đề về da, bao gồm nổi mẩn đỏ. Hãy tập yoga, thiền hoặc các bài tập thư giãn khác để kiểm soát căng thẳng hiệu quả.
  • Nếu bạn đang sử dụng thuốc, hãy tuân theo chỉ dẫn của bác sĩ. Một số loại thuốc có thể gây ra tác dụng phụ là nổi mẩn đỏ.

Phương pháp điều trị nổi mẩn đỏ

Tùy thuộc vào nguyên nhân gây mẩn đỏ da, người bệnh có thể tham khảo lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp được gợi ý dưới đây:

Dùng thuốc Tây y

Thuốc Tây y trị mẩn đỏ cho hiệu quả tác dụng nhanh, phù hợp sử dụng cho các triệu chứng từ nặng đến nhẹ. Tuy nhiên không nên lạm dụng dùng thuốc trong thời gian dài vì có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe.

Thuốc Tây y làm thuyên giảm mẩn đỏ nhanh chóng
Thuốc Tây y làm thuyên giảm mẩn đỏ nhanh chóng

Một số loại thuốc thường được bác sĩ kê đơn dựa trên triệu chứng và thể bệnh là:

  • Thuốc kháng histamin: Ngăn chặn sản xuất histamin, giảm các triệu chứng dị ứng như diphenhydramine (Benadryl), chlorpheniramine (Chlor-Trimeton), loratadine (Claritin)…
  • Thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs): Giảm viêm và đau như ibuprofen (Advil, Motrin), naproxen (Aleve) và aspirin…
  • Thuốc corticosteroid: Giảm viêm và ngứa mạnh như Hydrocortisone, Triamcinolone acetonide, Fluocinolone acetonide, Mometasone furoate..

Áp dụng mẹo dân gian

Mẹo dân gian là một phương pháp điều trị nổi mẩn đỏ được nhiều người áp dụng bởi tính an toàn, dễ thực hiện và ít tốn kém. Tuy nhiên, hiệu quả của các mẹo dân gian có thể khác nhau tùy thuộc vào nguyên nhân gây ra mẩn đỏ và cơ địa mỗi người. Dưới đây là một số mẹo dân gian:

  • Dùng lá trầu không: Rửa sạch lá trầu không, vò nát và đun sôi với nước. Để nguội bớt rồi dùng nước này tắm hoặc rửa lên vùng da bị mẩn đỏ. Lá trầu không có tính sát khuẩn, chống viêm và giảm ngứa hiệu quả.
  • Dùng lá trà xanh: Rửa sạch lá trà xanh, đun sôi với nước. Để nguội bớt rồi dùng nước này tắm hoặc rửa lên vùng da bị mẩn đỏ. Lá trà xanh có tính sát khuẩn, chống viêm và làm dịu da.
  • Dùng nha đam: Lấy gel nha đam tươi thoa lên vùng da bị mẩn đỏ. Nha đam có tính dưỡng ẩm, làm dịu da và giảm ngứa.
Dùng nha đam trị mẩn đỏ
Dùng nha đam trị mẩn đỏ
  • Dùng dấm táo: Pha loãng dấm táo với nước. Dùng bông gòn thấm dung dịch này và thoa lên vùng da bị mẩn đỏ. Dấm táo có tính sát khuẩn, giúp giảm ngứa và làm dịu da.
  • Dùng bột yến mạch: Cho bột yến mạch vào bồn tắm và ngâm mình trong khoảng 15 phút. Bột yến mạch có tính dưỡng ẩm, làm dịu da và giảm ngứa.

Phương pháp Đông y

Theo Đông y, nổi mẩn đỏ là do sự mất cân bằng âm dương trong cơ thể, dẫn đến khí huyết ứ trệ, tà khí xâm nhập. Phương pháp điều trị nổi mẩn đỏ của Đông y bao gồm:

Bài thuốc thanh nhiệt, giải độc

Thành phần: Kim ngân hoa, ké đầu ngựa, chi tử, hoa hòe, sắc uống.

Cách chế biến:

  • Lấy một lượng vừa đủ của mỗi loại thảo dược và rửa sạch.
  • Cho các thành phần vào một nồi hoặc bình đun cùng với một lượng nước vừa đủ để phủ kín các thảo dược.
  • Đun sôi sau đó giảm lửa và để nấu nhỏ lửa trong khoảng 20-30 phút.
  • Lọc bỏ các cặn và giữ lại nước dùng.

Cách sử dụng:

  • Nước dùng sau khi đã lọc có thể được uống trực tiếp.
  • Liều lượng thường là 1-2 ly mỗi ngày, tùy thuộc vào cơ địa và tình trạng sức khỏe cụ thể.
  • Bạn có thể thêm đường hoặc mật ong để cải thiện hương vị nếu cần.
Bài thuốc thanh nhiệt, giải độc
Bài thuốc thanh nhiệt, giải độc

Bài thuốc sát khuẩn, chống viêm

Thành phần: Hoàng liên, bồ công anh, cam thảo, sắc uống.

Chế biến:

  •  Đun sôi một lượng nước cần thiết.
  • Thêm vào nước đun sôi một lượng hoàng liên, bồ công anh, cam thảo và sắc uống theo tỷ lệ đã được chỉ định.

Uống thuốc:

  • Sau khi đã chế biến, để hỗn hợp thuốc nguội một chút.
  • Uống từ 1 đến 3 lần mỗi ngày, tùy thuộc vào hướng dẫn của bác sĩ hoặc nhà thuốc.
  • Nên uống sau bữa ăn để giảm nguy cơ kích ứng dạ dày.

Bài viết đã cung cấp thông tin về nguyên nhân, triệu chứng, cách phòng ngừa và điều trị nổi mẩn đỏ. Hy vọng những thông tin này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về tình trạng này và có cách xử lý phù hợp.


Top địa chỉ phòng khám Nổi Mẩn Đỏ


Chuyên khoa
Nhóm bệnh
Cách chữa liên quan

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Bài viết liên quan